Επείγουσα Χειρουργική
Περιστατικά που χρειάζονται άμεση χειρουργική αντιμετώπιση: οξεία σκωληκοειδίτιδα, διάτρηση και περιτονίτιδα, οξεία εκκολπωματίτιδα.
Η επείγουσα χειρουργική κοιλιάς αφορά καταστάσεις όπου ο χρόνος παίζει ρόλο: ένας πόνος που ξεκίνησε ξαφνικά και δυναμώνει, μια κοιλιά που σκληραίνει, έμετοι που δεν σταματούν. Σε αυτές τις περιπτώσεις η καθυστέρηση μπορεί να μετατρέψει ένα πρόβλημα που λύνεται με μια απλή λαπαροσκόπηση σε σύνθετη επέμβαση, με μεγαλύτερη νοσηλεία και πιο αργή ανάρρωση. Η έγκαιρη εκτίμηση συχνά κάνει τη διαφορά, γιατί επιτρέπει να αντιμετωπιστεί το πρόβλημα πριν εμφανιστούν επιπλοκές όπως η διάτρηση ή η γενικευμένη φλεγμονή.
Οι κάρτες παρακάτω σας οδηγούν στις συχνότερες επείγουσες παθήσεις της κοιλιάς. Πιο κάτω θα βρείτε τα σημάδια που σημαίνουν ότι πρέπει να πάτε στο νοσοκομείο χωρίς αναμονή και τι να περιμένετε όταν φτάσετε εκεί. Αν έχετε έντονο πόνο αυτή τη στιγμή, μη συνεχίσετε την ανάγνωση: απευθυνθείτε στο πλησιέστερο εφημερεύον νοσοκομείο ή καλέστε το 166.
Επείγουσα χειρουργική κοιλιάς: πότε πηγαίνετε αμέσως στο νοσοκομείο
- Πόνος που ξεκίνησε ξαφνικά και είναι πολύ έντονος, ή πόνος που δυναμώνει σταθερά μέσα σε λίγες ώρες.
- Κοιλιά σκληρή σαν σανίδα, που πονά στο παραμικρό άγγιγμα, στο βήχα ή στο περπάτημα.
- Πυρετός με ρίγη μαζί με κοιλιακό πόνο.
- Επαναλαμβανόμενοι έμετοι, φούσκωμα και αδυναμία αποβολής αερίων ή κοπράνων.
- Εμετός με αίμα ή μαύρες, πισσώδεις κενώσεις.
- Κήλη που δεν μπαίνει πια μέσα και πονά.
- Ζάλη, ταχυκαρδία ή λιποθυμικό επεισόδιο μαζί με πόνο στην κοιλιά.
Μέχρι να εξεταστείτε, μην τρώτε και μην πίνετε και αποφύγετε τα καθαρτικά. Ένα ισχυρό παυσίπονο μπορεί να καλύψει την εικόνα, γι’ αυτό αναφέρετε στον γιατρό ό,τι έχετε πάρει και πότε. Για πιο ήπιες καταστάσεις, το άρθρο για τον πόνο στην κοιλιά εξηγεί τι μπορεί να σημαίνουν η θέση και ο χαρακτήρας του πόνου.
Οι συχνότερες καταστάσεις επείγουσας χειρουργικής κοιλιάς
Η οξεία σκωληκοειδίτιδα είναι η πιο συνηθισμένη αιτία, σε κάθε ηλικία. Σπάνια, η ιστολογική εξέταση μετά τη σκωληκοειδεκτομή αναδεικνύει καρκίνο της σκωληκοειδούς απόφυσης, γι’ αυτό το αποτέλεσμα συζητείται πάντα στον επανέλεγχο.
Ακολουθούν η οξεία χολοκυστίτιδα, με πόνο δεξιά κάτω από τα πλευρά και πυρετό, η επιπλεγμένη εκκολπωματίτιδα, με πόνο χαμηλά αριστερά, και ο ειλεός του εντέρου, που εκδηλώνεται με κωλικούς, εμέτους και διακοπή των αερίων. Μια κήλη που εγκλωβίζεται και πονά μπορεί να εξελιχθεί σε περισφιγμένη κήλη, όπου κινδυνεύει η αιμάτωση του εντέρου. Η πιο βαριά μορφή είναι η διάτρηση με περιτονίτιδα, όπου κάθε ώρα μετράει.
Τι γίνεται στο νοσοκομείο: από την εκτίμηση στην επέμβαση
Η εκτίμηση ξεκινά από το ιστορικό και την κλινική εξέταση. Ακολουθούν εξετάσεις αίματος και, ανάλογα με την εικόνα, υπερηχογράφημα ή αξονική τομογραφία, που στις περισσότερες περιπτώσεις δίνει γρήγορα σαφή απάντηση. Δεν καταλήγουν όλα τα περιστατικά στο χειρουργείο. Ορισμένα αντιμετωπίζονται με ενδοφλέβια αντιβίωση, ορούς και στενή παρακολούθηση, με την επέμβαση να μένει ως εφεδρεία αν η εικόνα δεν βελτιωθεί.
Όταν χρειάζεται επέμβαση, η λαπαροσκοπική χειρουργική εφαρμόζεται και στα επείγοντα, εφόσον η κατάσταση του ασθενούς το επιτρέπει. Από μικρές τομές ελέγχεται όλη η κοιλιά, ακόμη κι όταν η διάγνωση δεν είναι απόλυτα σαφής πριν από την επέμβαση. Σε βαριά περιτονίτιδα ή σε ασθενή με αστάθεια, η ανοιχτή επέμβαση μπορεί να είναι η ασφαλέστερη επιλογή.
Μετά την έξοδο από το νοσοκομείο
Η πρώτη επανεξέταση γίνεται συνήθως σε μία έως δύο εβδομάδες, για έλεγχο του τραύματος και συζήτηση της ιστολογικής εξέτασης, αν υπάρχει. Επιστρέψτε νωρίτερα αν εμφανίσετε πυρετό, πόνο που αυξάνεται αντί να μειώνεται, ερυθρότητα ή υγρό από τις τομές, ή αν σταματήσουν ξανά τα αέρια και οι κενώσεις. Η σταδιακή επιστροφή στη δραστηριότητα θα σας δοθεί γραπτώς με το εξιτήριο. Αν έχετε ήδη αντιμετωπιστεί επειγόντως και θέλετε να συζητήσετε τα επόμενα βήματα, κλείστε ραντεβού για επανεκτίμηση.
Συχνές ερωτήσεις
Πότε ο πόνος στην κοιλιά είναι επείγων;
Επείγων θεωρείται ο πόνος που ξεκινά ξαφνικά και είναι πολύ έντονος, που δυναμώνει μέσα σε λίγες ώρες ή που συνοδεύεται από πυρετό, επίμονους εμέτους, σκληρή κοιλιά, αίμα ή ζάλη. Επείγων είναι επίσης ο πόνος σε σημείο γνωστής κήλης που δεν υποχωρεί πια. Σε αυτές τις περιπτώσεις πηγαίνετε σε εφημερεύον νοσοκομείο και δεν περιμένετε να περάσει μόνος του.
Μπορώ να πάρω παυσίπονο πριν πάω στο νοσοκομείο;
Αν μπορείτε, καλύτερα να εξεταστείτε πρώτα. Ένα ισχυρό παυσίπονο μπορεί να μειώσει τον πόνο αρκετά ώστε να καθυστερήσετε, ή να αλλάξει την εικόνα στην εξέταση. Αν έχετε ήδη πάρει κάποιο φάρμακο, δεν είναι πρόβλημα: πείτε στον γιατρό τι πήρατε και πότε. Αποφύγετε επίσης τα καθαρτικά και το φαγητό μέχρι την εκτίμηση, γιατί μπορεί να χρειαστεί επέμβαση.
Χρειάζεται πάντα χειρουργείο ένα επείγον πρόβλημα στην κοιλιά;
Όχι. Αρκετές καταστάσεις, όπως ορισμένες μορφές εκκολπωματίτιδας ή ένας ειλεός από συμφύσεις, αντιμετωπίζονται αρχικά με ενδοφλέβια αντιβίωση, ορούς, νηστεία και στενή παρακολούθηση. Η επέμβαση αποφασίζεται όταν η κατάσταση το απαιτεί από την αρχή, όπως στη διάτρηση, ή όταν η συντηρητική αγωγή δεν φέρνει βελτίωση. Η απόφαση βασίζεται στην εξέταση και στις απεικονιστικές εξετάσεις.
Να οδηγήσω μόνος μου στο νοσοκομείο αν πονάω πολύ στην κοιλιά;
Καλύτερα όχι. Ο έντονος πόνος, η ζάλη ή ένας ξαφνικός έμετος μπορεί να σας αποσπάσουν στο τιμόνι. Ζητήστε από κάποιον να σας μεταφέρει ή, αν ο πόνος είναι πολύ έντονος, αν έχετε ζάλη ή λιποθυμική τάση, καλέστε το 166. Πάρτε μαζί σας τη λίστα με τα φάρμακά σας και όποιες πρόσφατες εξετάσεις έχετε.
Πόσο διαρκεί η ανάρρωση μετά από επείγουσα επέμβαση στην κοιλιά;
Εξαρτάται από την πάθηση και την έκταση της επέμβασης. Μετά από μια απλή λαπαροσκοπική επέμβαση, όπως μια σκωληκοειδεκτομή χωρίς επιπλοκές, η νοσηλεία είναι συνήθως σύντομη και οι περισσότεροι επιστρέφουν στις ελαφριές δραστηριότητες μέσα σε λίγες ημέρες έως δύο εβδομάδες. Μετά από περιτονίτιδα ή επέμβαση στο έντερο, η ανάρρωση διαρκεί περισσότερο και καθορίζεται ξεχωριστά για κάθε ασθενή.
Θέλετε να εξετάσουμε την περίπτωσή σας;
Κλείστε ραντεβού στην Αθήνα ή στο Ηράκλειο και ενημερωθείτε για τις επιλογές θεραπείας.